Üretimde fire, çoğu zaman “normal” kabul edilen ve bu yüzden ölçülmeyen bir maliyettir. Oysa fire oranındaki küçük bir artış bile yıllık bazda ciddi bir malzeme ve kâr kaybına dönüşebilir. Ölçülmeyen fire yönetilemez.
Fire ve hurda arasındaki fark
- Fire: Üretim sürecinin doğası gereği kaybolan malzeme (kesim artığı, buharlaşma, döküm kaybı gibi).
- Hurda: Hatalı üretilmiş ya da kullanılamaz hâle gelmiş ürün veya parça.
- Yeniden işleme: Hatalı ama düzeltilebilen ürünler.
Fire neden takip edilmeli?
Doğru maliyet
Fire maliyete yansıtılmazsa ürün olduğundan ucuz görünür, fiyatlama yanlış yapılır.
Doğru malzeme ihtiyacı
Reçetedeki fire oranı gerçeği yansıtmıyorsa malzeme ihtiyacı eksik hesaplanır ve üretim ortasında malzeme biter.
Süreç iyileştirme
Hangi operasyonda, hangi makinede, hangi vardiyada fire arttığını görmek, sorunun kaynağını bulmanın ilk adımıdır.
Fire nasıl kaydedilmeli?
- Fireyi iş emri ve operasyon bazında kaydedin; toplu ay sonu düzeltmesi yapmayın.
- Fire nedenini kodlayın (malzeme hatası, makine ayarı, operatör hatası, tasarım).
- Planlanan fire oranı ile gerçekleşeni karşılaştırın.
- Hurdanın satılabilir değeri varsa ayrıca kaydedin.
- Lot takibi yapıyorsanız fireyi hammadde lotuyla ilişkilendirin.
Fireyi azaltmanın yolları
- Makine bakım ve ayarlarını düzenli yapmak
- Kesim planlarını optimize etmek
- Hammadde kalitesini tedarikçi bazında izlemek
- Operatör eğitimini güçlendirmek
- İlk ürün kontrolünü standart hâle getirmek
Fireyi sıfırlamak mümkün olmayabilir; ama onu ölçmeden azaltmak da mümkün değildir.
Opak ile fire takibi
Opak İleri Üretim iş emirlerinde operasyon bazlı süre ve fire takibi yapar ve gerçekleşen üretim maliyetini hesaplar. Böylece planlanan ile gerçekleşen fire arasındaki fark, ürün ve operasyon bazında görünür olur.
