Birçok işletmede tedarikçi seçimi alışkanlığa ya da yalnız fiyata dayanır. Oysa geç teslim eden, hatalı ürün gönderen ya da iletişimi zayıf bir tedarikçinin gizli maliyeti, birim fiyattaki küçük avantajı kolayca geçer. Tedarikçi değerlendirme, bu maliyetleri görünür kılar.
8 temel değerlendirme kriteri
1. Fiyat ve toplam maliyet
Birim fiyatın yanında nakliye, ambalaj, vade ve minimum sipariş miktarı da toplam maliyete dahil edilmelidir.
2. Kalite
Hatalı ürün oranı, iade sayısı ve kalite belgeleri değerlendirilir. Lot takibi yapılıyorsa sorunlu partilerin tedarikçiye göre dağılımı görülebilir.
3. Zamanında teslim
Siparişlerin söz verilen tarihte teslim edilme oranı. Gecikmeler emniyet stoğunu artırmanızı gerektirir.
4. Eksiksiz teslim
Siparişlerin tam miktarla ve doğru ürünle teslim edilme oranı.
5. Esneklik
Acil siparişlere, miktar değişikliklerine ve özel taleplere verilen yanıt.
6. İletişim ve belge düzeni
Teklif, sipariş onayı, irsaliye ve faturaların zamanında ve doğru gelmesi.
7. Finansal istikrar
Uzun vadeli çalışacağınız tedarikçinin sağlam olması, tedarik sürekliliği için önemlidir.
8. Ödeme koşulları
Vade ve ödeme şekli, nakit akışınızı doğrudan etkiler.
Puanlama yöntemi
Her kritere işletmeniz için önemine göre bir ağırlık verin (örneğin kalite %25, zamanında teslim %20, fiyat %20…). Her tedarikçiyi her kriterde 1–5 arası puanlayın ve ağırlıklı ortalamayı hesaplayın. Bu değerlendirmeyi dönemsel olarak tekrarlamak, gelişimi ve sorunları izlemenizi sağlar.
Veriye dayalı değerlendirme
Teslim tarihleri, eksik teslimatlar ve iadeler sistemde kayıtlıysa değerlendirme tahmine değil veriye dayanır. Satın alma siparişi, mal kabul ve fatura kayıtlarının aynı sistemde tutulması bu yüzden önemlidir.
Ölçtüğünüz tedarikçi gelişir; ölçmediğiniz tedarikçi alışkanlıklarını sürdürür.
Opak ile tedarikçi verisi
Opak ERP’de satın alma siparişleri, mal kabul ve faturalar tek veritabanında olduğu için tedarikçi bazında teslim ve fiyat geçmişi raporlanabilir. AI Rapor ile bu verileri Türkçe soru sorarak sorgulayabilir, sonuçları grafik ve tablo olarak alabilirsiniz.
