1. Ana sayfa
  2. Blog
  3. Dövizli işlemlerde kur farkı nedir, nasıl takip edilir?

Rehber

Dövizli işlemlerde kur farkı nedir, nasıl takip edilir?.

Dövizle alım satım yapan işletmelerde fatura tarihi ile ödeme tarihi arasındaki kur değişimi kâr ve zararı doğrudan etkiler. Kur farkının mantığını ve takibini anlattık.

Kur farkı ve dövizli işlemler kapak görseli

İthalat, ihracat ya da yurt içinde döviz bazlı fiyatla çalışan işletmeler için kur hareketleri yalnızca bir piyasa haberi değildir; doğrudan kârlılığı etkiler. Fatura kesildiği gün ile ödemenin yapıldığı gün arasındaki kur değişimi kur farkı olarak ortaya çıkar.

Kur farkı neden oluşur?

Diyelim ki bir müşteriye döviz cinsinden fiyatlanan bir satış yaptınız ve fatura günündeki kurla Türk lirası karşılığını kaydettiniz. Müşteri ödemeyi bir ay sonra yaptığında kur değişmişse, tahsil edilen tutarın TL karşılığı ilk kayıttan farklı olur. Bu fark, işletme lehine ya da aleyhine bir kur farkıdır.

Kur farkının muhasebesel ve vergisel boyutu

Kur farkının nasıl belgeleneceği (örneğin kur farkı faturası düzenlenip düzenlenmeyeceği) ve KDV açısından nasıl değerlendirileceği, işlemin niteliğine ve güncel mevzuata göre değişir. Bu konuda işletmenize özel uygulamayı mali müşavirinizle netleştirmenizi öneririz. Bu yazıda konunun operasyonel takibine odaklanıyoruz.

Dövizli işlemleri doğru takip etmek için

  • Döviz carileri: Döviz bazlı çalışılan müşteri ve tedarikçilerin bakiyesini hem döviz hem TL olarak izleyin.
  • Belge kuru: Her faturada kullanılan kuru kayıt altına alın.
  • Ödeme kuru: Tahsilat ve ödemelerde gerçekleşen kuru kaydedin.
  • Dönem sonu değerleme: Açık döviz bakiyelerinin dönem sonundaki kurla değerlemesini yapın.
  • Raporlama: Kur farkı gelir ve giderlerini ayrı raporlayın.

İthalatta kur farkı ve maliyet

İthal edilen ürünün gerçek maliyeti, yalnızca tedarikçi faturasından ibaret değildir. Navlun, sigorta, gümrük vergisi, depolama ve kur farkları da ürün maliyetine dahil edilmelidir. Bu masraflar doğru dağıtılmadığında satış fiyatı yanlış belirlenir ve kâr marjı sanılandan düşük çıkar.

Kur riskini azaltmanın pratik yolları

  • Satış ve alış para birimlerini mümkün olduğunca eşleştirmek
  • Döviz bazlı fiyat listelerini kurdaki değişime göre düzenli güncellemek
  • Uzun vadeli döviz alacaklarını yakından izlemek
  • Açık döviz pozisyonunu düzenli raporlamak

Opak Dış Ticaret ile kur takibi

Opak Dış Ticaret modülü; ithalat dosyalarında masraf dağıtımı, ihracatta proforma ve GTİP bilgisi ile döviz işlemlerinde kur farkı hesabını aynı sistemde sunar. Böylece ithal ürünün depoya giren gerçek maliyeti ve dövizli carilerin güncel durumu tek yerden izlenir.

Dış Ticaret modülünü inceleyin

SSS

Sık Sorulan Sorular.

Döviz bakiyesi yalnızca döviz tutarlarının toplamıdır; TL bakiye ise her hareketin kendi tarihindeki kurla çevrilmiş karşılıklarının toplamıdır. Örneğin müşteri 1.000 dolar borcunu tamamen ödemişse döviz bakiyesi sıfır olur, ama fatura günü ile ödeme günü kurları farklıysa TL tarafta bir fark kalır. Bu fark kur farkıdır ve kapatılmadan bakiye tam doğru görünmez. Bu yüzden dövizli carileri hem döviz hem TL olarak birlikte izlemek gerekir.

Vergi Usul Kanunu'nun 280. maddesine göre yabancı paralar ve yabancı para cinsinden alacak ve borçlar borsa rayici ile değerlenir; borsada rayici olmayan paralar için uygulanacak kur Bakanlıkça belirlenir. Uygulamada hangi kurun esas alınacağı ve değerleme kayıtlarının nasıl yapılacağı konusunda mali müşavirinizle çalışın. Operasyon tarafında önemli olan, açık döviz bakiyelerinin dönem sonunda eksiksiz listelenmesi ve değerlemenin her dönem aynı yöntemle yapılmasıdır.

Her döviz cinsi için ayrı hesaplanır: O dövizdeki varlıklarınızdan (kasa, banka, dövizli alacaklar) aynı dövizdeki borçlarınız (dövizli tedarikçi borçları, krediler) çıkarılır. Sonuç artıysa kur yükselişi lehinize, eksiyse aleyhinizedir. Örneğin 50.000 euro alacağınız ve 80.000 euro borcunuz varsa 30.000 euro açık pozisyonunuz vardır. Rakamlar örnektir. Opak Dış Ticaret modülü döviz işlemlerinde kur farkı hesabı sunarak bu pozisyonun takibini kolaylaştırır.

Paket OluşturDemo Talep Et